Soms wordt mij weleens gevraagd of ik niet met bomen zou willen kunnen praten. ‘Nee,’ antwoord ik dan, ‘ik zou het al voldoende vinden als ik naar ze zou kunnen luisteren!’
Zou het niet fascinerend zijn om te horen hoe de wereld eruitziet door de ogen van deze woudreuzinnen? Een wereld die sterk verschilt van de onze, te beginnen met de standplaats, die een heel leven lang niet verandert, via de lichaamsbouw (de hersenen zitten als het ware in de grond), tot de snelheid – bomen zijn zo’n duizend keer langzamer dan wij. En toch zijn er ook talloze overeenkomsten: sommige boomsoorten, zoals de beuk, zijn echt sociale wezens; ze zorgen voor hun nageslacht en zijn graag omringd door familie. Ook voor de ouderen wordt gezorgd en samen krijgen ze dingen voor elkaar die één enkele boom niet voor elkaar zou krijgen. Zo weet een bosgemeenschap bijvoorbeeld tegen de globale trend in actief het lokale klimaat te veranderen, door de lucht te koelen en wolken te produceren (iets wat wij mensen ondanks al onze pogingen nog niet voor elkaar hebben gekregen – integendeel: wij verwarmen de atmosfeer juist). Er wordt driftig gecommuniceerd, niet alleen onder elkaar maar zelfs met dieren.
Veel is inmiddels bekend over de bossen, dat ze een belangrijke rol spelen bij het beperken van de klimaat- en milieucrisis weten de meeste mensen wel. Toch hebben oude bossen overal ter wereld steeds meer te lijden en wordt daartegen veel te weinig ondernomen. Daarom is de bescherming van bomen net zo noodzakelijk als bijvoorbeeld de bescherming van walvissen.
Beide giganten wekken mededogen op, maar walvissen lijken evolutionair meer op ons en zijn daardoor beter te begrijpen.
Daarom werden ze ook al veel eerder consequent beschermd: sinds de jaren tachtig is op een paar uitzonderingen na de jacht op deze sympathieke zeezoogdieren verboden. Hetzelfde zou ik ook graag zien voor oude bossen, in het bijzonder voor oude bomen, en daarom wil ik proberen die op deze plek een stem te geven. Wie zou daarvoor beter geschikt zijn dan een oude beuk, die ons vertelt over haar leven? En wat als dat levensverhaal ook nog eens waarheidsgetrouw zou zijn?